Trump’ın 2015 yılında İran ile BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi ABD, İngiltere, Çin, Rusya, Fransa'ya ek olarak Almanya ve AB'nin katılımıyla imzalanan anlaşmadan ayrılmasına diplomatlar ve uluslararası kamuoyu büyük tepki gösterdi. Anlaşma, Tahran'ın nükleer programını sona erdirmesine karşılık, uygulanan uluslararası yaptırımların kaldırılmasını öngörüyordu.
Uluslararası kamuoyunun Trump’ın hamlesine ilk yorumları şu şekilde:
RUHANİ: ANLAŞMADAN ÇEKİLMİYORUZ
Trump’ın açıklamalarına İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani’den hızlı bir yanıt geldi. İran devlet televizyonunda açıklamalarda bulunan Ruhani, “Artık altı devletle bir anlaşma yerine beş devletle bir anlaşmaya sahibiz” dedi. Trump’ı İran’a karşı “psikolojik bir savaş” düzenlemekle suçlayan Ruhani, “Trump’ın bu savaşı kazanmasına izin vermeyeceklerini” söyledi. Kararın ülkesi için “tarihi bir deneyim” niteliğinde olduğunu belirten Ruhani, Trump’ın “uluslararası anlaşmaların altını oyma alışkanlığı” olduğunu söyledi. İran lideri, “İranlı diplomatların gelecek haftalarda diğer beş müzakere ortağıyla sürecin geleceğini görüşeceklerini” kaydetti.
Mecliste bayrak yakıldı
İran’ın haber ajansı ISNA’nın aktardığı haberde ise, İran meclis sözcüsü Ali Laricani’nin sert ifadeleri yer aldı. “Trump’ın bu anlaşmayı yönetecek zihinsel kapasitesi yok” dedi. Öte yandan İran meclisinde ABD bayrağının ve anlaşmanın bir kopyasının temsili olarak yakıldığı belirtildi. Haberde, mecliste “Amerika’ya ölüm” sloganlarının atıldığı aktarıldı. Laricani, Trump’ın sadece şiddet dilinden anladığını söylerken, “Trump diplomatik bir şov yaptı” dedi.
İsrail’den destek, Avrupa’dan eleştiri
Açıklamanın hemen ardından İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’dan Trump’ın kararıyla ilgili bir açıklama geldi. Anlaşmayı bir “felaket tarifi” olarak betimleyen Netanyahu, “tamamıyla desteklediğini” belirttiği kararı “cesurca ve doğru” olarak nitelendirerek övdü.
ABD’nin yeni Berlin Büyükelçisi Richard Grenell, Twitter üzerinden yaptığı açıklamada, “İran’da faaliyet gösteren Alman şirketleri operasyonlarını derhal azaltmalı” dedi.
İlk yorum Kalın’dan
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, attığı tweette ABD’nin İran kararının “istikrarsızlığa ve yeni çatışmalara” yol açabileceğini söyledi. “Çok taraflı anlaşmanın diğer ülkelerle devam edeceğine” vurgu yapan Kalın, Türkiye’nin “nükleer silahların her türüne karşı kararlı tutumunu sürdüreceğini” belirtti.






